Resultaat van wroeten in negen muziekarchieven

Historische Nederpop

Ik geloof dat ik nog nooit zo lang en zo intensief met één muziekboek in de weer ben geweest. Ik hoop dat deze uit hoeken en gaten opgediepte ‘historische Nederpop’ ook u als speler in zijn greep weet te krijgen. Was getekend Ad Kwakernaat, die aan de hand van een lange speurtocht uit diverse oude muziekarchieven bijna 100 voor trekharmonica speelbare stukken wist te destilleren.

door Ad Kwakernaat

De wereld van de Nederlandse traditionele muziek is in beweging: er zijn spannende dingen gaande die deze bijna uitgestorven traditie misschien weer nieuw leven kunnen inblazen.
In voorbije eeuwen zorgden speel mannen in het dagelijks leven veelal voor de muzikale omlijsting: het waren beroeps-en amateurmuzikanten die speelden op markten, kermissen, bruiloften en danspartijen.

Op internet zijn de afgelopen jaren in hoog tempo allerlei lang vergeten muziekhandschriften en gedrukte bronnen gepubliceerd, met daarin de muziek die door zulke speelmannen ten gehore werd gebracht. Zo staat de (historische Nederpop' opnieuw in de belangstelling.

Lusthof der Muziek

Halverwege 20111as ik een bericht van Mark van Nieuwstadt waarin hij opriep om mee te helpen dergelijke oude muziekboekjes te digitaliseren voor een website, de Lusthof der Muziek. Nu had ik mij voorgenomen om, zodra mijn werkzame leven achter de rug zou zijn, mij helemaal aan mijn passies te wijden, volksmuziek en de trekharmonica, en dus meldde ik mij aan als vrijwilliger.
Sindsdien heb ik negen handschriften met daarin maar liefst 1800 melodieën doorgespit. Al die gedigitaliseerde melodieën staan op de Lusthof der Muziek. Via die website kun je in veel gevallen ook scans van de originele handschriften vinden.

Bewerken voor trekharmonica: een nieuw avontuur

Op de bijgesloten cd zijn alle melodieën te beluisteren.
  • Op de bijgesloten cd zijn alle melodieën te beluisteren.


Inmiddels was er zo'n schat aan onbekend materiaal door mijn handen gegaan, dat Mark mij vroeg of de tijd niet eens rijp was om daar een persoonlijke keuze uit te maken en die te bewerken voor de trekharmonica. Dat was het begin van een nieuw avontuur: zou al mijn eerdere monnikenwerk inderdaad een nieuwe, makkelijk begaanbare muzikale weg door de geschiedenis hebben opgeleverd? Zou ik hiermee inderdaad betrekkelijk eenvoudig een gedegen keuze kunnen maken uit allerlei muziek waarvan ook ikzelf kortgeleden nog niet eens wist dat ze bestond? En zouden de opgediepte schatten wel geschikt zijn om op de trekharmonica weer tot leven te wekken?
We moeten niet vergeten dat onze ‘trekzak' immers pas in de negentiende eeuw een populair volksinstrument werd; de speelmansmuziek uit eerdere eeuwen is voor andere instrumenten geschreven, zoals luit, viool, gitaar en klavecimbel. Daar staat tegenover dat gedrukte muziekboekjes uit die tijd vaak vermelden dat ze bedoeld zijn voor ‘alderley instrumenten’. Ik stel me daarom voor dat, had de trekharmonica al bestaan, men ook die vast zonder veel problemen in het instrumentarium had opgenomen.

Mijn eerste selectie bestond uit enkele honderden melodieën, die ik bijna stuk voor stuk op de trekharmonica heb uitgeprobeerd. De helft viel af omdat het bereik bij nader inzien te groot was, er te veel tonen in zaten die buiten de diatonische toonladder vielen, of omdat de muziek op de trekharmonica gewoon niet lekker klonk.
Na die tweede selectieronde had ik een verzameling melodieën in handen die de tand des tijds prima had doorstaan. Na nog een derde grondige selectie hield ik de verzameling over die nu voor u ligt: een persoonlijke keuze uit bijna driehonderd jaar Nederlandse speelmansmuzîek!

Ik wil graag de mensen bedanken die mij bij het maken van dit boek met raad en daad hebben bijgestaan. Ik dank Mark voor zijn ideeën, zijn hulp bij het voorwoord en de korte inleiding bij iedere muziekbron. Frans Tromp, vanuit zijn enorme kennis van het Nederlandse traditionele dansrepertoire, bood zijn hulp aan en voorzag de melodieën van kritische opmerkingen en adviezen. Soms was een akkoordwijziging in één of twee maten al genoeg om de melodie nog spannender te maken. Maar meer dan eens leidden zijn suggesties tot zeer essentiële muzikale verbeteringen; in die gevallen staat zijn naam als arrangeur boven het stuk vermeld. Onnodig om te zeggen dat geen enkele melodie aan zijn scherpe muzikantengehoor ontsnapte!

Tot slot wierpen mijn trekharmonicavrienden Pim Lubbers en Gerard van der Wilt zich op als proefkonijn. Zij hebben alle melodieën nog eens op speelbaarheid getest.
Ik geloof dat ik nog nooit zo lang en zo intensief met één muziekboek in de weer ben geweest. Ik hoop dat deze uit hoeken en gaten opgediepte ‘historische Nederpop’ ook u als speler in zijn greep weet te krijgen.

Met andere woorden: veel speelplezier toegewenst!

Prijs:

Bestelwijze:

  • Voor bestellen € 30,– (binnenland) of € 35,50 (buitenland) overmaken op
    IBAN: NL39INGB0009355453 onder vermelding van het adres plus de naam van de bundel: Historische Nederpop.
    Voor het buitenland: BIC = INGBNL2A
  • Betalen kan ook via
    Standaard PayPal-logo

Inhoudsopgave en tracklijst:

  1. Confiteor de ma jeunesse
  2. Brande Graeff Maurits
  3. Brande Hollande
  4. Courante
  5. Folia d'Espangne (tweestemmig)
  6. Ik vrijden een meysje teer
  7. d'MooIenaar (tweestemmig)
  8. 't Waallinnetje (tweestemmig)
  9. Ballet (tweestemmig)
  10. Giga
  11. Air
  12. Mars van den hoff
  13. Sullen dan mijn droeve klagten (tweestemmig)
  14. Rigadon
  15. Boúree â Schijell
  16. Tut tut tut
  17. Menuet
  18. Gigue
  19. Gastenhaur
  20. Repeltje
  21. Poolse Sarah
  22. Conterdans
  23. Conterdans
  24. Gigue
  25. Barloo
  26. 0 jammer en ellende
  27. Menuet de Kater
  28. Menuet
  29. Zonder titel
  30. Spansche Zee
  31. Allegro
  32. March van Schickhardt
  33. Menuet
  34. La Pijsane
  35. La Badine
  36. Prins George
  37. La Reverence Angloise
  38. Savoijse Kool met Ossevieis
  39. Bouree
  40. Menuet
  41. Marche des Dragons de Nassaú
  42. De kleine MadeIon op de koord
  43. Menuet
  44. Toverlanteern
  45. Menuet di Teleman
  46. Bouré
  47. Menuet d'Albicastro
  48. Springdans
  49. Gigue
  50. Dans op de Stijve Koorde met klompen
  51. De Ververs Gracht
  52. Altena
  53. Zonder titel
  54. Groninger Dans
  55. Haarlemmer Dijk
  56. Zonder titel
  57. Allegro
  58. De Tibbe
  59. Versche mosseltjes
  60. Stromer Rasphuis
  61. De Bel
  62. De Overdamsche weg
  63. De kleijne Juffrouw op de Slappe koord
  64. Marche
  65. Marche
  66. Menuet Del Gûerini
  67. Menuet
  68. Gigue
  69. Gigue
  70. Gigue
  71. U Lipjes en û Rode mond
  72. Gavotte
  73. Nieuw Wilhelmus
  74. Amsterdam (tweestemmig)
  75. Menuet (tweestemmig)
  76. Air moderato
  77. The Dutsch Schippers
  78. Ik heb mijn geld op hoope gestelt
  79. Mijn liefste Klaart je Krijnen
  80. Quam laast in Vrou Venes velden
  81. Zonder titel
  82. Marsch of Laats sat ik onder 't Groen (tweestemmig)
  83. Lieste Claartje Alder Soete Meijt (tweestemmig)
  84. leh schlief da Draumte mir scharmantes (tweestemmig)
  85. Murki
  86. Menuet (tweestemmig)
  87. Ländler
  88. Ländler
  89. Schöne Minka
  90. Jägerchor
  91. Wals
  92. Lied
  93. Galop
  94. Walz
  95. Galop
  96. Polka Schotz
Steun De Harmonicahoek Terug   > Home     > Muziek       > Bladmuziek         > Ad Kwakernaat           > Historische Nederpop
Bericht van een van onzer sponsors op Facebook:
> Zweverink Muziek.

Google Analytics Alternative